Zastosowanie witaminy B3 i jej pochodnych w produktach kosmetycznych

• Strona główna
• Artykuły
• Zastosowanie witaminy B3 i jej pochodnych w produktach kosmetycznych

2023-08-22  / Autor: Anna Ratz-Łyko, safety assessor, Cosmetics Safety Consulting, kontakt@cosmeticssafety.pl, www.cosmeticssafety.pl

Niacyna i niacynamid są składnikami posiadającymi status GRAS jako bezpośredni dodatek do żywności (21 CFR 184.1535) oraz jako odżywka i/lub suplement diety (21 CFR 182.5535). Zalecane dzienne spożycie (RDA ang. Recommended Dietary Allowance) niacyny wyrażone w mg równoważnika niacyny wynosi odpowiednio: 16 mg NE dla mężczyzn, 14 mg NE dla kobiet i 18 mg NE dla kobiet w ciąży, 710 NE μg/kg dla niemowląt 0-6 miesięcy, 650 μg/kg NE dla niemowląt 6-12 miesięcy, 8 mg NE dla dzieci w wieku 1-3 lat. Toksyczność ostra po podaniu doustnym niacyny u myszy wynosiła około 4300 mg/kg, a u szczurów około 5100 mg/kg m.c. Dla niacynamidu toksyczność ostra po podaniu doustnym u myszy wynosiła około 2100 mg/kg m.c., u szczurów około 2700 mg/kg m.c. Toksyczność ostra dermalna dla niacynamidu w badaniach na królikach wyniosła 2 g/kg m.c. W badaniu na szczurach, które przyjmowały niacynamid w dawkach 215 lub 1000 mg/kg m.c. przez 28 dni, po sześciu tygodniach od zakończenia kuracji dla dawki 215 mg/kg m.c. nie zaobserwowano działania toksycznego, natomiast u szczurów karmionych dawką 1000 mg/kg m.c. zaobserwowano odwracalne efekty, które obejmowały niewielkie powiększenie wątroby, zwiększoną aktywność niektórych enzymów wątrobowych, zmniejszenie śledziony, spadek całkowitej masy ciała i zmniejszenie liczby czerwonych krwinek. Ocena działania drażniącego oczy (królik, dyrektywa ds. testów 405 OECD) wykazała, że niacynamid może powodować umiarkowane podrażnienie oczu. W warunkach in vitro i in vivo nie zaobserwowano działania genotoksycznego dla niacynamidu i niacyny. W badaniach klinicznych po zastosowaniu na skórę kremu z niacynamidem w stężeniu do 2,5% nie obserwowano działań niepożądanych, w wyższych stężeniach obserwowano przypadki działania drażniącego u osób podatnych. W literaturze naukowej nikotynamid jest opisywany jako składnik dobrze tolerowany przez skórę w stężeniach <5%, niemniej reakcja na nikotynamid może się różnić w zależności od stanu skóry[8,9]. W badaniu HRIPT na formulacjach z niacynamidem w stężeniu do 5% nie zaobserwowano działania uczulającego, nie stwierdzono również działania fotouczulającego dla produktu z 5% zawartością niacynamidu. Badania w warunkach in vitro potwierdziły, że niacyna i niacynamid wykazują zdolność do pokonania bariery naskórkowej. Zaobserwowano między innymi, że szybkość penetracji jest odwrotnie proporcjonalna do dawki, chociaż bezwzględna ilość niacynamidu transportowanego przez skórę wzrastała wraz ze stężeniem początkowym niacynamidu, a różnice w zdolnościach penetracyjnych w istotny sposób zależą od składu formulacji, w której badane związki występują.

Kosmetyczne właściwości witaminy B3

Witamina B3 należy obecnie do jednych z najpopularniejszych składników kosmetycznych o działaniu kondycjonującym na skórę, włosy i paznokcie. Do najlepiej zbadanych i opisanych właściwości niacynamidu możemy zaliczyć działanie rozjaśniające przebarwienia, wpływ na barierę naskórkową, działanie przeciwzapalne, wpływ na aktywność gruczołów łojowych, działanie antyoksydacyjne i ochronę skóry przed fotouszkodzeniami. Wielokierunkowe działanie powoduje, że składnik ten jest obecnie spotykany w wielu formulacjach kosmetycznych do twarzy o działaniu przeciwstarzeniowym oraz rozjaśniających przebarwienia, balsamach do ciała, żelach do mycia twarzy i ciała, odżywkach i maskach do włosów, wcierkach do skóry głowy, a także odżywkach do paznokci. W produktach kosmetycznych wykorzystywana jest najczęściej witamina B3 w postaci amidu kwasu nikotynowego. 

CAŁA TREŚĆ DOSTĘPNA W "Kosmetyki i Detergenty" nr 2/2023

"Kosmetyki i Detergenty" (wcześniej "Chemia i Biznes. Rynek Kosmetyczny i Chemii Gospodarczej") to kwartalnik biznesowo-informacyjny z zakresu przemysłu kosmetycznego i środków czystości.

przemysł kosmetycznykosmetykiwitaminywitamina B3