Wpływ konserwantów stosowanych w kosmetykach na naturalną florę skóry

• Strona główna
• Artykuły
• Wpływ konserwantów stosowanych w kosmetykach na naturalną florę skóry

2018-10-04  / Autor: Sylwia Poradzisz, Prolab sp. z o.o. sp. komandytowa

Chroni organizm przed utratą wody, uszkodzeniami mechanicznymi, chemicznymi (np. zanieczyszczenia, tytoń, ksenobiotyki), fizycznymi (ekspozycja na UV, zmiany temperatury i wilgotności) lub infekcjami.

Mikroflora skóry

Powierzchnia skóry kolonizowana jest przez bakterie, grzyby oraz wirusy. Większość z nich, jako organizmy symbiotyczne, jest nieszkodliwa dla organizmu człowieka. Wykazano, iż głównymi bakteriami bytującymi na skórze są gronkowce koagulazo-ujemne, głównie gatunek Staphylococcus epidermidis oraz bakterie z gromady Actinobacteria, m.in. rodzaje Corynebacterium, Propionibacterium, Brevibacterium, Micrococcus.

Z kolei do mikroflory patologicznej, powodującej skórne stany zapalne, zaliczono Staphylococcus aureus, Streptococcus pyogenes oraz Pseudomonas aureginosa.

Drobnoustroje zasiedlające skórę człowieka od chwili jego narodzin tworzą różnorodne zbiorowiska, których skład kształtuje się już kilka minut po narodzinach i zależy przede wszystkim od rodzaju porodu, kontaktu matka – dziecko, stosowanej antybiotykoterapii przed i w trakcie akcji porodowej oraz od wilgotności, pH skóry i jej temperatury.

Na skórze dochodzi do ustalenia zasad kooperacji mikroflory z komórkami gospodarza, poprzez m.in. wypracowanie tolerancji immunologicznej pomiędzy florą skóry a komórkami układu immunologicznego skóry.

Naturalna mikroflora skóry pełni w organizmie człowieka wiele funkcji, które mogą bezpośrednio wpływać na stan zdrowia. Poprzez m.in. blokowanie wolnych receptorów oraz wytwarzanie peptydów i lotnych kwasów tłuszczowych dochodzi do tzw. oporności na kolonizację powierzchni skóry florą patologiczną. Dodatkowo bakterie bytujące na skórze stymulują keratynocyty do produkcji substancji antybakteryjnych, tzw. B-defensyn. Bakterie obecne na skórze (np. Propionibacterium acnes, Staphylococcus spp, Corynebacterium spp.) hydrolizują też triglicerydy produkowane przez gruczoły łojowe, uwalniając w ten sposób wolne kwasy tłuszczowe. Z kolei wolne kwasy tłuszczowe przyczyniają się do powstania kwaśnego pH (ok. 5) na powierzchni skóry, dzięki czemu wiele powszechnych patogenów, takich jak Staphylococcus aureus i Streptococcus pyogenes, jest dodatkowo hamowanych przez kwaśne pH, co zapobiega rozwojowi zakażenia skóry.

Ostatnie badania dowodzą, iż Staphylococcus epidermidis produkuje substancję (6-HAP, 6-N-hydroksyaminopurynę) hamującą rozrost nowotworów skóry, co może wskazywać, iż mikrobiom skóry chroni ją przed nowotworowym rozrostem. Odkrycie to pokazuje nową rolę bakterii komensalnych w obronie gospodarza. Zatem skóra stanowi swego rodzaju ekosystem złożony z czynników biologicznych, będących w równowadze z organizmem człowieka. Zakłócenie tej równowagi może skutkować zaburzeniami w funkcjonowaniu skóry oraz infekcjami.

Powierzchnia skóry zmienia się topograficznie, dzięki regionalnym różnicom anatomicznym, a według badań obszary te wspierają odrębne populacje mikroorganizmów. Mikroflora skóry warunkowana jest także wiekiem gospodarza i płcią, jak również czynnikami zewnętrznymi, przebywanym leczeniem (w tym antybiotykoterapią) i stosowanymi produktami higienicznymi oraz kosmetykami.

Substancje konserwujące w kosmetykach

Wzrost zainteresowania kosmetykami wśród odbiorców wymusza na producentach wyrobów kosmetycznych jak najdłuższe utrzymanie produktu w niezmienionej formie na półkach sklepowych, przy jednoczesnym zapewnieniu bezpieczeństwa stosowania. Możliwe jest to za sprawą konserwantów popularnie stosowanych w kosmetykach. Używanie ich w produkcji ma na celu zachowanie kosmetyku w stanie pozbawionym mikroorganizmów i tym samym zapewnienie jego bezpieczeństwa dla zdrowia człowieka. Substancje konserwujące dodawane do kosmetyków mają na celu przedłużenie okresu trwałości produktu. Działają one przeciwdrobnoustrojowo, hamując aktywność bakterii i grzybów. Obecność konserwantów zapobiega także powstawaniu produktów przemiany materii mikroorganizmów, które mogą być przyczyną podrażnień skóry.

Stosowane układy konserwujące powinny być przede wszystkim bezpieczne dla konsumenta. Jednak wraz z intensywnym wzrostem stosowania kosmetyków we współczesnej cywilizacji, rośnie ilość działań niepożądanych.

CAŁY ARTYKUŁ ZNAJDĄ PAŃSTWO W NR 3/2018 KWARTALNIKA "CHEMIA I BIZNES. RYNEK KOSMETYCZNY I CHEMII GOSPODARCZEJ". ZAPRASZAMY.

przemysł kosmetycznykonserwantysubstancje konserwującebakterie