Pierwszy dzień systemu kaucyjnego w Polsce – z czym się wiąże i co później?

• Strona główna
• Artykuły
• Pierwszy dzień systemu kaucyjnego w Polsce – z czym się wiąże i co później?

2025-07-04

Wejście w życie systemu kaucyjnego będzie odbywało się stopniowo. Dopiero po tygodniach, a może nawet miesiącach zobaczymy zauważalną zmianę produktów na półkach i pojawią się pierwsze znaczące liczby zwracanych opakowań. Będzie to wynikało z okresu przejściowego dla producentów.

- Operatorzy, na podstawie udzielonego zezwolenia i w porozumieniu z producentami, których reprezentują, mogą zdecydować o uruchomieniu systemu 1 października, ale… także w późniejszej dacie. I ta data będzie sygnałem dla producenta, że może wprowadzić napoje w opakowaniach kaucyjnych na rynek. Jednak niezależnie od tego producent ma trzy miesiące okresu przejściowego - do 31 grudnia 2025 r. - czasu, aby wyprzedać zapasy produktów w opakowaniach niekaucyjnych. Jednak należy pamiętać o dwóch kwestiach: po pierwsze, system kaucyjny w Polsce jest nieobowiązkowy. Producent może zdecydować, że nie będzie uczestniczył ze swoim produktem w systemie kaucyjnym i woli płacić w tym zakresie opłatę produktową - w 2025 r. 10 groszy za kilogram opakowań wprowadzonych na rynek, w 2026 r. wzrośnie do 3 zł. Po drugie, producent nawet jeśli zdecyduje się uczestniczyć w systemie, może wybrać moment, od którego to zrobi i odpowiednią datę ustalić z operatorem. To wszystko jest dozwolone w ramach obecnych przepisów i zależy od decyzji i kalkulacji finansowej producenta. A to oznacza, że od 1 października, nawet do końca 2025 roku, nie możemy spodziewać się sklepowych półek wypełnionych napojami w opakowaniach kaucyjnych. Będą się one pojawiały stopniowo - tłumaczy Anna Sapota, wiceprezes ds. public affairs dla Europy Północno-Wschodniej w Grupie TOMRA.

Sklepy, które nie będą miały w swojej ofercie napojów za kaucją, nie będą także miały obowiązku zbiórki. Oznacza to, że nawet po 1 października 2025 r., tak długo jak na półce danego sklepu nie pojawią się opakowania kaucyjne, to nie ma on obowiązku ich zbierania.

- Sklepy będą mogły zdecydować o stopniowym wchodzeniu w obowiązek zbiórki i najpierw pozbyć się zapasów opakowań niekaucyjnych – na to natomiast nie mają przewidzianego końcowego terminu.  W efekcie wszystkie napoje w niekaucyjnych opakowaniach mogą zostać zaoferowane i zużyte przez konsumentów. Okresy przejściowe są standardem na rynkach kaucyjnych i pojawiały się w większości systemów uruchamianych w ostatnich latach. Dobrym przykładem są Węgry, gdzie trwał on dla producentów od 1 stycznia do 30 czerwca pierwszego roku działania systemu, tj. 2024 r. Wzrost napojów za kaucją nastąpił w połowie drugiego kwartału 2024 r., a zauważalne ilości zwrotów pojawiły się po kolejnych kilku tygodniach. Realny przyrost produktów kaucyjnych na półkach i odpowiednio zwrotów pustych opakowań nastąpił po zakończeniu okresu przejściowego - dodaje Anna Sapota z Grupy TOMRA.

system kaucyjnyTOMRA