Niegospodarność przy prywatyzacji CIECH

• Strona główna
• Artykuły
• Niegospodarność przy prywatyzacji CIECH

2015-12-10

NIK opublikował raport o prywatyzacji wybranych spółek Skarbu Państwa w latach 2012 – 2014. Izba przeanalizowała 15 procesów prywatyzacyjnych. Cztery z nich oceniła negatywnie, w tym prywatyzację CIECH.

Sprzedaży akcji spółki chemicznej dokonano 30 maja 2014 r. Zbyciu uległ pakiet 37,82% akcji (cały pozostający w posiadaniu Skarbu Państwa). Choć był to pakiet mniejszościowy, to jednak wobec rozproszenia pozostałego akcjonariatu, był pakietem kontrolnym. Transakcja odbyła się w trybie odpowiedzi na wezwanie do sprzedaży wystosowane przez firmę KI Chemistry należącą do Jana Kulczyka. Skarb Państwa sprzedał 19 972 900 akcji po cenie 31 zł za akcję, tj. za kwotę 619,159 mln zł.

W swoim raporcie Najwyższa Izba Kontroli uznała, iż decyzja Ministra Skarbu Państwa o odpowiedzi na wezwanie KI Chemistry do sprzedaży akcji CIECH po cenie 31 zł za akcję była  działaniem niegospodarnym. W tym czasie bowiem średnia cena akcji CIECH, sporządzona na podstawie wycen siedmiu biur maklerskich, wynosiła 33 zł. Ostateczna sprzedaż walorów po cenie 31 zł była zatem, wedle ówczesnych analiz rynkowych, przeprowadzona poniżej rzeczywistej wartości akcji.

NIK zwrócił uwagę, iż CIECH został zrestrukturyzowany z udziałem Skarbu Państwa i znajdował się w początkowym etapie dyskontowania dodatnich wyników. Cena proponowana w wezwaniu była jednak niższa od bieżących notowań i nie uwzględniała premii za przejęcie kontroli nad spółką. Kurs akcji CIECH znajdował się od 13 września 2011 r. w trendzie rosnącym (wzrost w ciągu 2,5 roku z 10,83 zł do 31 zł, tj. o niemal 200%) i nic nie wskazywało na zakończenie lub zmianę tego trendu. Co więcej większość analityków rynkowych stwierdzała, że cena proponowana w wezwaniu jest niesatysfakcjonująca. Zresztą w ciągu sześciu miesięcy po transakcji cena akcji CIECH wzrosła do 44,5 zł (wzrost w ciągu sześciu miesięcy o 45%), podczas gdy Indeks WIG-Chemia spadł w tym czasie o 8,1%.

Według  wyjaśnień Ministra Skarbu  Państwa decyzja o odpowiedzi na wezwanie do sprzedaży akcji CIECH została podyktowana tym, że wcześniejsze próby sprzedaży tych akcji  były nieskuteczne. Brakować miało też innej perspektywy na szybkie wyjście Skarbu Państwa z akcjonariatu spółki. NIK nie podzielił jednak tych tłumaczeń uznając je za niegospodarność. Izba zauważyła ponadto, iż nierzetelne były działania MSP dotyczące analizy wezwania do sprzedaży akcji CIECH. Doradca finansowy stwierdził, że różnice pomiędzy wersjami jego opracowań z 28 i 29 maja 2014 r. zostały zdeterminowane rozmową z przedstawicielami MSP i uwagami do poprzedniej wersji wyceny. W ocenie NIK, działanie MSP zmierzało do wskazania przez doradcę niższej wyceny akcji CIECH, co miało uzasadnić pozytywną odpowiedź Ministra Skarbu na wezwanie.

NIK zauważa także, że podczas sprzedaży akcji spółki mógł wystąpić tzw. konflikt interesów. W związku z wezwaniem do sprzedaży Ministerstwo podpisało bowiem umowę na doradztwo finansowe z ING Securities SA - spółką doradczą, należącą do tego samego holdingu, w skład którego wchodzi OFE ING, udziałowiec 8,65% akcji CIECH. Tymczasem sam OFE ING nie tylko nie odpowiedział na wezwanie do sprzedaży, ale wręcz dokupił akcje CIECH, zwiększając w ten sposób swój pakiet do 9,48%.

Najwyższa Izba Kontroli kontroluje wszystkie urzędy, instytucje, przedsiębiorstwa, w których pojawia się majątek państwa. Izba sprawdza, czy te jednostki wykonują swoje zadania na rzecz obywateli w sposób najbardziej efektywny i oszczędny.

NIK skierowała do Ministerstwa Skarbu wnioski m.in. o podjęcie działań w celu uzyskania odszkodowań za błędne wyceny i ich skutki.

CIECHprywatyzacjaprawo