Nagroda Nobla z chemii za rewolucję w dziedzinie badań biochemicznych

• Strona główna
• Artykuły
• Nagroda Nobla z chemii za rewolucję w dziedzinie badań biochemicznych

2017-10-06

Królewska Szwedzka Akademia Nauk napisała w uzasadnieniu swojego werdyktu, iż praca trójki badaczy nad metodą mikroskopii krioelektronowej pozwala na określanie w wysokiej rozdzielczości struktury biocząsteczek w roztworach. Osiągnięcie to powinno ułatwić obrazowanie biocząsteczek, jak również otworzyć zupełnie nowe możliwości w zakresie badań biochemicznych.

Jacques Dubochet już w latach 80. prowadził prace poświęcone mikroskopii krioelektronowej. W przeciwieństwie do tradycyjnej mikroskopii świetlnej obrazuje ona bardzo małe cząsteczki biologiczne lepiej i prościej. Umożliwia oglądanie kluczowych dla naszego życia białek z rozdzielczością pozwalającą dostrzec poszczególne atomy. Daje okazję zobaczenia białka w jego naturalnym środowisku, a także badania interakcji miedzy białkami zachodzących bezpośrednio w komórkach. Wcześniej badanie takich białek opierało się jedynie na mającej niską rozdzielczość mikroskopii świetlnej, albo na technikach polegających na wstępnym usunięciu białek z ich naturalnego środowiska.

Dubochet w 1984 r. zaprezentował obrazy adenowirusów uzyskane dzięki mikroskopii krioelektronowej. Na początku lat 90. Richard Henderson udowodnił, że można uzyskać obrazy struktur biomolekuł w wysokiej rozdzielczości przy użyciu mikroskopii krioelektronowej. W 2013 r. zastosowano nowe detektory elektronów, które znacznie poprawiły zdolność rozdzielczą instrumentów.

Z kolei Joachim Frank przez lata rozwijał technikę mikroskopii elektronowej, rozszerzając jej zastosowanie. Pomiędzy rokiem 1975 a 1986 opracował metodę obróbki obrazu, która dzięki analizie rozmytych, dwuwymiarowych obrazów z mikroskopu elektronowego pozwoliła uzyskać ostry obraz trójwymiarowy, o wyjątkowo dużej głębi ostrości.

Jacques Dubochet to szwajcarski biofizyk z Uniwersytetu w Lozannie, Joachim Frank jest profesorem Uniwersytetu Columbia w USA, a Richard Henderson pracuje w Laboratorium Molekularnej Biologii MRC w Cambridge w Wielkiej Brytanii.

przemysł chemicznybadania i rozwójNagroda Nobla