2021-04-08 / Autor: Iwona Białas, CosmetoSAFEConsulting
Substancje zaburzające gospodarkę hormonalną (ang. endocrine disrupting (ED) chemicals) to od dawna temat wzbudzający dużo kontrowersji. Istnieje wiele mitów związanych z tym zagadnieniem. Od dawna jest to także temat dyskusji naukowych, których celem jest dbanie o dobrostan ludzi, zwierząt i stan środowiska.
Zgodnie z obowiązującą definicją, substancje ED to związki, które mogą zmieniać funkcjonowanie układu hormonalnego, i co niezwykle istotne, negatywnie wpływać na zdrowie ludzi lub zwierząt.
Zgodnie z definicją WHO: substancja ED to egzogenna substancja lub mieszanina substancji, która wywołuje zmianę w funkcjonowaniu układu hormonalnego, w następstwie czego powoduje niekorzystne skutki zdrowotne w nieuszkodzonym organizmie, u jego potomstwa, lub w populacjach (WHO, 2002).
Słów kilka na początek
Zanim omówimy znaczenie substancji ED dla bezpieczeństwa kosmetyków konieczne jest usystematyzowanie wiedzy podstawowej. Układ endokrynny (układ hormonalny, system dokrewny) jest złożonym układem gruczołów, rozmieszczonych w różnych częściach ciała. Endogenna aktywność układu hormonalnego jest niezbędna dla zdrowego życia. Wydzielane przez gruczoły specyficzne hormony działają jak posłańcy – wpływają na działanie innych narządów, jak również całościowe funkcjonowanie organizmu. Mają wpływ m.in. na wzrost i rozwój, dojrzewanie płciowe, procesy poznawcze, metabolizm komórkowy i funkcje tkanek, funkcje seksualne i reprodukcyjne, a także np. poziom cukru we krwi, sen, czy nastrój. W okresie prenatalnym regulują proces organogenezy, czyli proces tworzenia się i rozwoju narządów wewnętrznych. W powszechnej opinii wpływ substancji ED kojarzony jest głównie z aktywnością gruczołów płciowych; jak widać to tylko jeden z elementów bardzo skomplikowanej układanki.
Podstawową funkcją układu dokrewnego jest dążenie do homeostazy, czyli zachowania równowagi w systemie i samoregulacji procesów życiowych. Należy widzieć różnicę pomiędzy aktywnością endokrynną samą w sobie, a aktywnością tego typu powodującą negatywne skutki zdrowotne (czyli substancjami ED).
WięcejSklep
Książka: Surfaktanty i ich zastosowanie w produktach kosmetycznych
95.00 zł
Książka: Atlas Mikrobiologii Kosmetyków
94.00 zł
Książka: Zagęstniki (modyfikatory reologii) w produktach kosmetycznych
78.00 zł
“Chemia i Biznes” nr 3/2026
30.00 zł
"Kosmetyki i Detergenty" nr 2/2026
30.00 zł
Emulsje i inne formy fizykochemiczne produktów kosmetycznych. Wprowadzenie do recepturowania
108.00 zł
WięcejNajnowsze
WięcejNajpopularniejsze
WięcejPolecane
WięcejSonda
Czy w Twojej firmie brakuje specjalistów z branży chemicznej (inżynierowie procesowi, chemicy, automatycy)?
WięcejW obiektywie
Clean & Care Forum 2026+: dialog kluczem do konkurencyjności
Ponad 130 przedstawicieli przemysłu, administracji, nauki i organizacji branżowych spotkało się w Warszawie...
PCI Days: trzy dni dla przemysłu farmaceutycznego, kosmetycznego oraz suplementów diety
W dniach 16-18 czerwca 2026 roku w EXPO XXI Warszawa odbyła się VII edycja Targów PCI Days -...
Druga edycja Międzynarodowej Konferencji Przemysłu Kosmetycznego potwierdziła potrzebę spotkań branży kosmetycznej
170 osób uczestniczyło w drugiej edycji Międzynarodowej Konferencji Przemysłu Kosmetycznego....
Jubileuszowa edycja Międzynarodowej Konferencji Przemysłu Detergentowego pełna nowości i inspiracji
175 osób uczestniczyło w 15. edycji Międzynarodowej Konferencji Przemysłu Detergentowego, która...