Koncepcja circular economy wymaga dalszych prac

• Strona główna
• Artykuły
• Koncepcja circular economy wymaga dalszych prac

2015-03-02

Założenia circular economy
W 2010 r. Unia Europejska przyjęła strategię wzrostu gospodarczego pod nazwą „Europa 2020”, której celem jest powrót naszego kontynentu na ścieżkę wzrostu gospodarczego poprzez „inteligentne” wykorzystanie inwestycji w edukację i badania rozwojowe, a także trwały rozwój, który ma przynieść większe zaangażowanie obywateli. Jednym z filarów tego wzrostu powinna być gospodarka efektywnie korzystająca z zasobów.

Na tej podstawie rozpoczęto prace eksperckie zmierzające do określenia sposobu na szybkie zwiększenie stopnia wykorzystania surowców i innych zasobów. Wtedy też w szerszej dyskusji pojawiło się pojęcie gospodarki o obiegu zamkniętym (ang. circular economy). Pojęcie to nie jest zupełnie nowe i związane jest z rożnymi koncepcjami mającymi na celu maksymalizację wykorzystania wartości zasobów przy jednoczesnym zagwarantowaniu ich zrównoważonego zużywania (ang. sustainable use), pozwalającego przyszłym pokoleniom na trwałe korzystanie z zasobów i środowiska.

Koncepcje te najczęściej opierają się na zaobserwowanych w przyrodzie cyklach biologicznych i wskazują na konieczność optymalizacji zużycia dostępnych surowców w długoterminowej perspektywie. Skrótowo rzecz ujmując: gospodarka o obiegu zamkniętym, to gospodarka składająca się z cyklicznych procesów, w których wartość surowców (zasobów) jest maksymalnie długo wykorzystywana poprzez powtórne, wielokrotne użycie, naprawy i remonty oraz poprzez recykling materiałów.

Cykle idealnie zamknięte z oczywistych względów są niemożliwe do realizacji, ale eksperci i instytucje promujące koncepcję gospodarki o obiegu zamkniętym twierdzą, że obecny stopień wykorzystania zasobów można byłoby znacznie zwiększyć poprzez zmianę całej koncepcji gospodarki, uwzględniając przy tym m.in. maksymalne wykorzystanie wartości odpadów. Działania te pozwoliłyby zmniejszyć uzależnienie nowoczesnej gospodarki od wyczerpujących się zasobów naturalnych, zwiększyć jej odporność na wahania cenowe i braki surowców i w efekcie podnieść konkurencyjność europejskiej gospodarki.

Podjęte inicjatywy
Opublikowany przez Komisję Europejską w lipcu 2014 r. pod nazwą „Towards circular economy; a zero waste program in Europe” pakiet propozycji zmian w unijnym ustawodawstwie został poddany szerokiej dyskusji. Najistotniejsze projekty zmian związane były z gospodarką odpadami i wprowadzeniem nowych bardzo ambitnych celów w zakresie recyklingu. Opinie organizacji przemysłowych skłaniały się ku aprobacie potrzeby zreformowania ustawodawstwa odpadowego, ale wskazywały również na konieczność wprowadzenia realnego harmonogramu osiągnięcia zakładanych celów. Natomiast pozarządowe organizacje ekologiczne w większości krytykowały Komisję za, ich zdaniem, zbyt mało ambitne cele przedstawione w pakiecie „Circular Economy”.

Również w ramach prac Rady Europejskiej intensywnie dyskutowano o pakiecie.

Na poziomie administracji państw członkowskich zarysowały się istotne różnice w podejściu do pakietu propozycji KE. Po przeciwnych stronach znalazły się kraje, w których systemy zagospodarowania odpadów działają sprawnie i osiągane są wysokie wskaźniki odzysku i recyklingu odpadów oraz kraje, które mają jeszcze sporo do nadrobienia w tym zakresie. Ważnym momentem w tej dyskusji było ogłoszenie wspólnego stanowiska państw Grupy Wyszehradzkiej (Polska, Republika Czeska, Słowacja, Węgry) oraz Bułgarii i Rumunii. Nastąpiło to 30 września 2014 r. We wspólnym stanowisku wymienione państwa doceniły znaczenie pakietu propozycji dla wdrożenia gospodarki o zamkniętym obiegu, ale jednocześnie wskazywały na nierealnie wysokie poziomy recyklingu do osiągnięcia i zbyt krotki czas na wdrożenie pakietu we wszystkich krajach UE. Wyrażono wówczas opinię, że należy przeprowadzić pełną analizę realności wdrożenia proponowanego pakietu zmian w ustawodawstwie odpadowym i ocenę jego skutków. Taka analiza powinna różnicować punkty wyjściowe dla poszczególnych krajów, uwzględniając lokalną specyfikę i stan gospodarki odpadami.

CAŁY ARTYKUŁ ZNAJDĄ PAŃSTWO W NR 1/2015 "CHEMII I BIZNESU". ZAPRASZAMY

prawoodpadyPlasticsEuropetworzywa ztuczne