Ceny surowców pod presją. Jak sytuacja w rejonie Cieśniny Ormuz wpływa na branżę chemii budowlanej?

• Strona główna
• Artykuły
• Ceny surowców pod presją. Jak sytuacja w rejonie Cieśniny Ormuz wpływa na branżę chemii budowlanej?

2026-07-30

Po krótkim okresie względnej stabilizacji, będącym efektem podpisanego 17 czerwca 2026 r. memorandum pomiędzy USA i Iranem, na początku lipca doszło do eskalacji konfliktu. W rezultacie przywrócono sankcje na irańską ropę, ograniczono ruch statków przez Cieśninę Ormuz, a rynek ponownie zaczął uwzględniać ryzyko zakłóceń w światowym handlu surowcami. Sytuacja na Bliskim Wschodzie ma również bardzo duży wpływ na europejski przemysł chemiczny, a w efekcie na ceny produktów końcowych, takich jak farby, kleje i lakiery.

Choć producenci farb i klejów nie kupują bezpośrednio ropy naftowej, ich działalność jest silnie uzależniona od rynku petrochemicznego. Sytuacja w rejonie Cieśniny Ormuz wpływa zarówno na koszty produkcji, jak i na dostępność frachtu, ubezpieczeń, terminów dostaw i zapasów bezpieczeństwa. Mechanizm ten działa wielotorowo:

• ryzyko logistyczne i koszty transportu: według danych agencji Reuters, składki ubezpieczenia od ryzyka wojennego wzrosły z poziomu około0,2-0,25% wartości statku do nawet 3%,co dla tankowców o wartości 200-300 mln dolarów oznacza wielomilionowe koszty dodatkowe. Są one następnie przenoszone na stawki frachtowe, ceny transportu i czas jego realizacji,
• ceny energii i komponentów: gdy rosną koszty ropy i gazu, presja kosztowa przechodzi na etylen, propylen, benzen, toluen, ksyleny, metanol i ich pochodne, co oznacza większość zmienność kosztów surowców stosowanych w produkcji farb, klejów i lakierów oraz opakowań tych wyrobów,
• dostępność surowców: nawet po ponownym otwarciu Cieśniny Ormuz priorytet w transporcie otrzymują ropa naftowa, paliwa i skroplony gaz ziemny (LNG), a następnie żywność i nawozy, podczas gdy chemikalia wracają do normalnego obrotu znacznie później. Oznacza to, że rynek produktów chemii budowlanej może normalizować się znacznie dłużej niż rynek energii,
• zachowanie klientów: w pierwszej fazie kryzysu pojawia się zjawisko pre-buying: klienci kupują szybciej i więcej, aby zabezpieczyć produkcję. Następnie następuje faza wstrzymania zakupów, bo odbiorcy konsumują zapasy i czekają na rozwój sytuacji na rynku,
• sytuacja europejskiego przemysłu chemicznego: z najnowszego raportu Cefic-Chemical Trends Report wynika, że w pierwszym kwartale 2026 r. wykorzystanie mocy produkcyjnych w europejskim przemyśle chemicznym wyniosło zaledwie 74,3%, podczas gdy średnia wieloletnia przekracza 81%. W tym samym okresie produkcja chemikaliów spadła o 3,2% rok do roku, a ceny gazu ziemnego w Europie pozostawały średnio 3,3 razy wyższe niż w Stanach Zjednoczonych. Oznacza to, że europejscy producenci już przed wybuchem obecnego kryzysu funkcjonowali przy znacznie wyższych kosztach niż ich globalni konkurenci.

Polski Związek Producentów Farb i Klejówchemia budowlana,farbykleje