Jak poprawić przenikalność składników aktywnych w produktach kosmetycznych?

• Strona główna
• Artykuły
• Jak poprawić przenikalność składników aktywnych w produktach kosmetycznych?

2025-09-18  / Autor: Katarzyna Pikosz, Marta Murat, Dział Technologii i Rozwoju Formulacji Kosmetycznych Invanto Sp. z o.o.

Kolejnym istotnym elementem o dużym znaczeniu dla efektywności przenikania przez barierę skórną są właściwości nośnika, w którym znajduje się substancja czynna. Ponownie, jak w przypadku samej substancji, rozważyć należy dobór nośnika pod kątem jego powinowactwa do poszczególnych warstw skóry, biorąc pod uwagę do jakiej warstwy ma on przeniknąć oraz powinowactwo bazy do samej substancji aktywnej. W mikroemulsjach i nanoemulsjach, z uwagi na niewielkie rozmiary cząstek i obecność składników lipo- i hydrofilowych, a także dużą ilość związków powierzchniowo czynnych uzyskuje się lepsze wyniki przenikania substancji przez barierę skórną do głębszych warstw w porównaniu do żeli czy makroemulsji.

Dodatkowym atutem form emulsyjnych jest fakt, że za ich pomocą można uzyskać homogenny układ różnych, niemieszających się składników. Z kolei podłoża maściowe zawierające woski, parafinę czy wazelinę tworzą na powierzchni naskórka dodatkową, okluzyjną warstwę tłuszczową i wiążąc się silnie z cementem międzykomórkowym, działają głównie w naskórku, nie pozwalając na dalszy transport składników lipofilowych, choć w przypadku okluzji możliwe staje się przenikanie zawartych w tym podłożu związków hydrofilowych. Istotna jest także lepkość podłoża, gdzie zauważono, że wraz ze spadkiem lepkości poprawia się zdolność przenikania substancji aktywnych. Projektowanie nośnika substancji aktywnych powinno też obejmować uwzględnienie surowców ułatwiających przenikanie, takich jak substancje powierzchniowo czynne czy promotory przenikania, rozluźniające strukturę cementu międzykomórkowego, jak również substancji regulujących nawodnienie naskórka. Podczas tworzenia koncepcji produktu warto pamiętać też o tym, aby składnik aktywny nie miał zbyt dużego powinowactwa do składników nośnika, z uwagi na utrudnione uwalnianie z masy produktu do skóry.

Promotory przenikania

Istnieje cały szereg zróżnicowanych substancji ułatwiających lub umożliwiających przenikanie przezskórne cząsteczek, tzw. promotorów przenikania, które odwracalnie zaburzają strukturę warstwy naskórkowej, czyniąc ją tym samym bardziej przepuszczalną dla endogennych składników aktywnych. Promotory te powinny działać w sposób odwracalny, aby nie zakłócać możliwości prawidłowego funkcjonowania bariery skórnej, powinny być również niereaktywne, niedrażniące, nieuczulające i wykazywać się brakiem toksyczności, aby ich stosowanie było bezpieczne. Dla lepszych właściwości sensorycznych produktu najlepiej gdyby były bezwonne i bezbarwne. Mechanizm ich działania obejmuje zmniejszenie funkcji barierowej naskórka, jednakże poszczególne związki charakteryzują się różnymi mechanizmami działania, dzięki czemu można na tej podstawie dokonać ich klasyfikacji.

ARTYKUŁ DOSTĘPNY W "Kosmetyki i Detergenty" nr 3/2025

"Kosmetyki i Detergenty" to kwartalnik biznesowo-informacyjny z zakresu przemysłu kosmetycznego i środków czystości.

WYWIAD DOSTĘPNY W "Kosmetyki i Detergenty" nr 3/2025

"Kosmetyki i Detergenty" to kwartalnik biznesowo-informacyjny z zakresu przemysłu kosmetycznego i środków czystości.

CAŁY WYWIAD DOSTĘPNY W "Chemia i Biznes" 5/2025

"Chemia i Biznes” to dwumiesięcznik biznesowo-gospodarczy, stworzony z myślą o firmach poszukujących rzetelnej, aktualnej i profesjonalnie przygotowanej informacji na temat rynku chemicznego i sektorów powiązanych.

kosmetykiprzemysł kosmetycznypromotory przenikaniaskórabariera skórna